woensdag 30 september 2020

Alles over Dordrecht

Eerste Pictura-dochter Ella Riemersma (1903-1993) begon honderd jaar geleden als illustratrice/tekenaar in Dordrecht

13 augustus 2020 (door Hans Berrevoets)

DORDRECHT - Teekengenootschap Pictura besteedt in het komende eigen ledenblad aandacht aan  illustratrice Ella Riemersma Dordrecht 1903-Wenen 1993). Ze begon honderd jaar geleden met haar kunstenaarschap in Dordrecht. 

Kort daarna werd zij als eerste vrouw lid van teekengeschap Pictura, dat in 1774 was begonnen in Dordrecht. 

Saskia Lensink beschreef de betekenis van Ella dit jaar in het boek Dochters van Dordt, dat op wereldvrouwendag (8 maart) werd gepresenteerd. Riemersma had een korte, maar zeker wel opvallende creatieve periode waarvoor de basis in Dordrecht was gelegd.

Top

Ella was in haar tijd als illustratrice in Nederland en daar buiten zelfs de top, zo bleek uit onderzoek van Peter van Dam, die dat tien jaar geleden te boek stelde. (zie kaft van het boek).

In 2011 besteedde de centrale bibliotheek een expositie aan de art deco van Ella Riemersma. Daarna werd een belangrijk deel van haar werk door de gemeente aangekocht op aangeven van het archief.

De Dordtse is in haar geboortestad niet alleen cultureel maar ook historisch van betekenis. Pictura dat in 2024 precies 250 jaar besteedt, schreef haar als eerste vrouw in, toen dat nog niet zo vanzelfsprekend was.

 

Het is wel bijzonder dat voordat Dordrecht haar herontdekte de Centrale Bibliotheek van Middelburg en de universiteits bibliotheek van Groningen haar bijzondere creatieve leven al eerder laten zien om haar aan de vergetelheid onttrekken.

Het Platform Stedelijke herdenking ontdekte toen de belangstelling buiten Dordrecht voor Ella en publiceerde daarover op Dordrecht.net

Toulonselaan

Ella Riemersma werd  aan de Toulonselaan in Dordrecht geboren in 1903.  Die plek is nog niet gemarkeerd in de stad. Toen zij 17 jaar was, begon zij met het werk waardoor zij in twaalf jaar tijd grote faam kreeg. Toen zij trouwde, stopte zij daarmee. en verdween haar betekenis ook onder het stof van de geschiedenis.

Terugkeer

De terugkeer van Ella Riemersma in Dordrecht via haar werk werd bijna tien jaar geleden op de volgende wijze bekend gemaakt:


Met gepaste trots presenteert de Bibliotheek A tot Z de bijzondere expositie de art deco van Ella Riemersma. De expositie wordt geopend door de burgemeester van Dordrecht, de heer A. Brok, op vrijdag 21 januari om 17.00 uur en is te bekijken tot 21 april 2011 in de Centrale Bibliotheek. Riemersma was een Dordtse illustratrice en boekbandontwerpster met internationale allure. In haar korte loopbaan in de jaren 20 maakte ze honderden werken en werd ze in één adem genoemd met Anton Pieck en Rie Cramer. Het geëxposeerde materiaal is afkomstig uit de collectie van Peter van Dam.


Over Ella Riemersma
Ella Riemersma is een vrijwel vergeten illustratrice en boekbandontwerpster die in de jaren twintig van de vorige  eeuw actief was. Geboren op 27 juni 1903 in Dordrecht ontpopt zij zich als een geëmancipeerde en ambitieuze vrouw, die in haar relatief korte loopbaan tot een zeer hoge productie zou komen.

Zij maakt honderden illustraties en boekomslagen voor een groot aantal verschillende opdrachtgevers. Haar werk kenmerkt zich door een elegante stijl die omschreven kan worden als art deco. Ella Riemersma maakt aanvankelijk vooral naam met haar kinderboekenillustraties.

Aan het begin van haar carrière maakt Ella Riemersma onder andere illustraties voor de uiterst populaire bundels met versjes van Simon Abramsz.

1922

Vanaf 1922 verzorgt zij enkele mode-illustraties voor het regionale tijdschrift Merwepost. Hetzelfde doet zij voor onder andere De Groene Amsterdammer en het damesblad De vrouw en haar huis. In 1924 treedt Ella als mode-illustratrice in vaste dienst bij warenhuis Metz & Co in Amsterdam, waar zij tekeningen maakt voor catalogi en advertenties.

In hetzelfde jaar is zij ook lid van het schildersgenootschap Pictura in Dordrecht. Samen met schrijfster Elly Reitsma maakt ze op eigen initiatief twee bijzondere prentenboeken: Het verzenboek van Lijsje en Van vier vroolijke klantjes van het Zouteland, die allebei in 1928 verschijnen.

Riemersma verzorgt ook reclameopdrachten voor het Gemeentelijk Electriciteitsbedrijf in Amsterdam en voor cacaofabriek Driessen. Voor de uitgever Weenenk & Snel ontwerpt zij diverse series prentbriefkaarten.

In het najaar van 1926 vestigt Ella Riemersma zich in de kunstenaarswijk Montparnasse in Parijs, waar ze blijft werken voor haar Nederlandse opdrachtgevers. Vooral haar boekbanden worden beïnvloed door haar verblijf in Parijs: onvervalste art deco met een Nederlandse inslag.

Met een bijzonder en omvangrijk oeuvre op haar naam overlijdt zij in 1993 in zelfgekozen anonimiteit op 89-jarige leeftijd in Wenen.

 

Deel dit bericht met je vrienden!