Discussie over standbeeld frikandel in Dordrecht

7 februari 2026 • 11:14 door de redactie

DORDRECHT - In december werd 'Het begint in Dordrecht' in Schouwburg als nieuw merk voor de stad gelanceerd. In de beste tradities van de eilandbewoners ontstond er direct een debat in de stad.

Dat wordt ook weer bewezen nu de Dordtse VVD onder leiding van Rolin den Heijer het idee voor een standbeeld voor een frikandel heeft omarmd. Vol voor Dordt (VVD) heet dat in campagnetaal op weg naar de raadsverkiezingen van 18 maart.

Columnist Thijs Blom noemt het in de weekend-uitzending van het TV programma 'Ouwe Jonges' bij RTV Dordrecht een vroege 1 april grap. Zijn tafelgenoot Ad van den Herik is ook in het discussieprogramma niet enthousiast.

Schrijver/dichter Kees Klok vindt dat een standbeeld voor de frikandel meer thuis hoort in pretpark de Efteling.

Historie
Onmiskenbaar is het idee voor een Frikandel in 1954 geboren bij de firma De Vries. Dat was een Dordtse onderneming. Uiteraard waren er mensen in het land, die liever zelf in de stad van het begin woonden, maar dan was het niet Dordrecht.

Slagersknecht G. de Vries deed vanaf 1954 op zijn vakgebied meer uitvindingen. Huug van Berkel met zijn snackbar op het Land van Valk was een bekende proeftuin om te kijken of de consument wilde happen in de uitvinding van De Vries snacks. Hij was meestal als laatste snackbar open in de nacht, dus Huug had altijd voldoende aanloop voor test consumenten .

Kees Thies
In elk geval heeft de Frikandel-actie een columnist mee. Kees Thies schrijft vandaag in Ad De Dordtenaar: "Soms ontstaat een goed idee precies daar waar lichte spot en oprechte trots elkaar raken. Een standbeeld voor de frikandel in Dordrecht is zo’n geval. Je grijnst even, maar daarna denk je: waarom eigenlijk niet? Dat ding is hier geboren, is uitgegroeid tot nationaal erfgoed en heeft meer Dordtenaren verenigd dan menig historische gebeurtenis.

Bovendien staan we niet alleen. In Tiel prijkt al decennialang Flipje, het fruitbaasje dat ooit jam verkocht en nu als bronzen mascotte de stad bewaakt. Niemand vraagt zich daar nog af of een reclamefiguur wel standbeeldwaardig is. Flipje is Tiel. Klaar."

Diana van Hal

Kunstenaar Diana van Hal sluit zich aan bij Kees. "Jongens jongens zo’n standbeeld is toch niet serieus te nemen.. zitten we dadelijk opgescheept met een ‘berenl#l’ op een pleintje. Fijn hoor."

In elk geval heeft politicus nummer 1 van lijst 2 een onderwerp gevonden, waarover in en buiten Dordrecht wordt gepraat en geschreven. Rolin den Heijer noemt het een voorbeeld van volkscultuur.

Museum voorzitter Ed Vermeulen

De voorzitter van het museum 1940-1945, Ed Vermeulen, spreekt zich ook uit. "De frikandel, een meesterwerk van vlees, kruiden en mysterie is niet zomaar een snack. Het is een democratisch symbool. Arm en rijk, scholier en wethouder, dichter en tegelzetter: allen staan zij broederlijk naast elkaar bij het loket, wachtend op dat langwerpige stukje beschaving. Dat verbindt. Dat is cultuur in zijn meest toegankelijke vorm.

Dat sommigen beweren dat zo’n monument meer iets zou zijn voor een pretpark, getuigt van een tragisch gebrek aan historisch besef. Alsof de Efteling ooit een bijdrage heeft geleverd aan de Nederlandse eetcultuur van het kaliber frikandel. Nee, de Efteling heeft sprookjes. Dordrecht heeft realiteit met mayonaise."

Petitie voor en tegen
Toen er kans was op een standbeeld voor Willem van Oranje, die in 2019 uiteindelijk kon worden onthuld aan het begin van de Hofstraat door prinses Beatrix, was er ook een discussie. Dordtenaren begonnen ook een petitie tegen het standbeeld, want dat paste niet in de stad van de broers Johan en Cornelis de Witt. Daarmee haalde Dordrecht ook het landelijke nieuws. Een petitie tegen een standbeeld voor de frikandel is nog niet begonnen. De actie voor een verbeelding zit inmiddels tussen de 600 en 700 handtekeningen:

"Wat in 1954 in Dordrecht begon als een simpele snack, groeide uit tot een nationaal icoon. In 2029 bestaat de frikandel 75 jaar. Daarom willen we samen een blijvend standbeeld oprichten. Doe mee en teken de petitie!"

https://frikandeldordrecht.petities.nl

Nieuwe gemeenteraad
De laatste vergadering van de gemeenteraad in oude samenstelling is op 31 maart. De raad in nieuwe samenstelling komt volgens de kalender van de griffie van de raad al op 1 april bijeen.