Het begint: BBC kwam in 1962 voor opnamen over tuinbouwrevolutie naar Dubbeldammer Wim Valk
DUBBELDAM/DORDRECHT - Tuinder / uitvinder en dichter Wim (Willem) Valk zou als hij nog had geleefd een geweldig ambassadeur zijn geweest voor het nieuwe merk: Het begint in Dordrecht. In zijn geval zou nog passender als merk zijn geweest: Het begint in Dubbeldam.
Wim, die werd geboren in 1923 als jongste in een gezin met veertien kinderen, overleed in 2006, Hij stond wereldwijd bekend als man van nieuwe ontwikkelingen in de tuinbouw. Als erkenning mocht van de landbouw universiteit in Wageningen ing. voor zijn naam zetten. Valk had alleen maar voor de tweede wereldoorlog de lagere school had doorlopen en werd later in de media natuurtalent genoemd als tuinder en dichter.. Zijn vrouw Lien Valk was als toneelspeelster met karakter ook een grote talent.
* Het tuindersbedrijf van ing. Wim Valk met wereldwijde faam, waarvoor ook de BBC in 1962 naar Dubbeldam (Dordrecht) kwam. (beeldbank archief)
BBC tv voor wereldwijde revolutie naar Dubbeldam
Wim zijn naam en faam groeide ook snel. In 1962 (!) kwam zelfs de grote wereldomroep BBC bij hem een TV reportage maken. ,,De grootste groentefabriek ter wereld staat in Dubbeldam, ten zuiden van Rotterdam:, zo zegt de BBC-verslaggever. De kijker ziet dan ook luchtopnamen van het grootste kassencomplex bij de Zuidendijk in de buurt van het Laantje van Middenhoeve.
Daarbij wordt gezegd in het Engels dat het een goed beeld geeft van een wereldwijde revolutie in de tuinbouwwereld, die door Valk werd bedacht. De grootste kas ter wereld in 1962 had de grootste tractor nodig om het werk te doen. Daardoor was de Valk-produktie het hoogst en hij werd ook nog onderscheiden door de toenmalige veiling in Zwijndrecht voor zijn recordomzet.
Bewijs van het begint in Dubbeldam (Dordrecht)
Voor de BBC-opnamen liet Wim de Engelse journalist het woord doen. ,,Ik spreek geen Engels. Daarom vertelde hij het verhaal", zo zei hij op 6 augustus 2001 in dagblad De Dordtenaar. In alle eenvoud had hij de journalist gevraagd of die nog de reportage wilde zien. Het verhaal op de BBC tv was zonder meer een bewijs van het Begin in Dordrecht of het Begint in Dubbeldam.
Wim had alleen maar lagere school gevolgd en werkte vanaf zijn achtste al mee in het tuindersbedrijf van zijn vader. Hij werd een uitvinder in de tuinderswereld en kreeg van de universiteit Wageningen het recht om ing. voor zijn naam te zetten. Zijn uitspraak was in die tijd: ,,Tuinders teren te veel op vakkennis en te weinig op techniek."
Hoofdtuinder Albert Heijn
Wim was ook lange tijd de hoofdtuinder voor Albert Heijn (AH). Hun samenwerking veranderde voorgoed de productie. Albert Heijn liet dat ook opschrijven in persoonlijk getint boek ,,Memoires van een optimist". Dat kwam in 1997 uit. Wim was in zijn tijd, de enige die met het AH-concern wilde samenwerken. ,,Met hem konden we de aanblik van sla, komkommers en tomaten verfraaien wat op dan duur door andere telers zou worden nagevolgd.", aldus de naamgever van AH, Albert Heijn. AH sloot op voorhand directe jaarcontracten af met tuinder Valk en kon zo de veiling overslaan.
Komkommer warenhuis
Sommige kranten omschreven zijn moderne bedrijf ook wel als komkommer warenhuis. Hij wil de pauze , aldus mediaberichten tussen de laatste komkommeroogst en de nieuwe oogst verkleinen. ,,Dat moet dan een einde maken aan de komkommertijd in het komkommerseizoen", zo werd opgetekend. Het bedrijf werd verder ook de grootste groentekas van Europa genoemd.
Het blad de Tuinderij zette hem in 1962 ook op een erepodium. ,,De mens is van nature conservatief en geneigd de pionier te verguizen. Een feit dat Wim Valk ondervonden heeft en nog dagelijks ondervindt." Zijn bedrijf werd een excursieplek voor mensen, die verder wilden kijken dan hun neus lang was. Ook vanuit het buitenland was er belangstelling.
Dichter Wim Zoekend zeggen
Wim bleef met een zachte stem vooral bescheiden zijn woorden zoeken. Dat was ook de proeven in de drie dichtbundels, die hij schreef. ,,Zoekend zeggen" was de titel van de eerste bundel. Dat tekende wel zijn ontdekkingen in het leven en het werk, waar anderen achteloos aan voorbij gingen. Wim kreeg ook erkenning, want het gemeentearchief noemde hem in een adem met bekende dichters zoals C. Buddingh' en Jan Eijkelboom. Wim Valk was vereerd door de lof van Jan Eijkelboom, die hem een natuurtalent noemde. Bij kranten viel zijn dichtwerk op, zo ook in dagblad Trouw. Een waarneming was dat Wim alleen in zijn jeugd de kans gehad onderwijs te volgen via de lagere school.
Excuus van de gemeente
In het artikel in de krant staat niet, dat de gemeente Dordrecht ooit excuus heeft gemaakt voor de wijze waarop het tuindersbedrijf met wereldwijde naam op het eiland van Dordrecht werd kapot gemaakt. Zijn vader had in 1930 al veel grond aan de gemeente moeten verkopen, dat nog steeds de naam land van Valk heet.
* De wijk Land van Valk op een luchtfoto uit 1952 in de beeldbank.. De grond was tot 1930 eigendom van de vader van Wim Valk. De gemeente verplichtte hem het te verkopen voor woningbouw. Daarom wordt het gebied nog steeds het Land van Valk genoemd. Wim zijn bedrijf kwam in problemen vanaf 1973 toen de gemeente ook wilde aankopen voor woningbouw, maar later van die plannen afzag (Wim vertelde in augustus 2001 nog zijn zienswijze in een interview in dagblad De Dordtenaar)
Gemeente wilde alle grond hebben in 1973
Op rustige toon zei Wim in 2001: ,,In 1973 kwam ik in de problemen want de gemeente wilde alle grond van mij hebben voor woningbouw, dus ben ik stap-voor-stap begonnen mijn grote tuindersbedrijf te verkleinen. Drie jaar later werden die bouwplannen van de gemeente van tafel geveegd. Ik raakte hierdoor mijn positie in de tuinbouwwereld kwijt." Hij ging nog wel door in afgeslankte vorm tot 1990.
Talentvolle toneelspeelster Lien Valk
Wim was getrouwd met Lien Valk. Zijn was een buitengewoon getalenteerd toneelspeelster, die aanbiedingen op er haar werk van te maken afsloeg. Ze overleed in 2012.
"Eén van de grootste karakter speelsters uit de Dordtse toneelhistorie, Lien Valk, is op 86 jarige leeftijd overleden. Zij bepaalde lange tijd mee het gezicht van de Rederijkerskamer Inter Amicos in Dordrecht.", zo kopte Dordrecht.net.
En: ,,Vijftig jaar geleden waren zij wereldnieuws, toen de BBC een reportage kwam maken van de meest moderne komkommer teler van de wereld. Dat was Valk op het eiland van Dordrecht". Wim en Lien zijn begraven op de Dubbeldamse begraafplaats aan de Zuidendijk.
Die laatste rustplaats hoort ook bij de persoonlijke geschiedenis, want in 2010 werd de naam van Wim Valk nog genoemd in de top 10 van grootste Dubbeldammers aller tijden.
